Miasto przejmuje jeden z najcenniejszych modernistycznych budynków. Co dalej z zabytkiem przy al. Hallera

2025.12.30
Autor: Monika Kumorek
Perła architektury modernistycznej projektu Adolfa Radinga, fot. Grzegorz Rajter, wroclaw.pl
Jeden z najcenniejszych przykładów modernizmu we Wrocławiu wraca w ręce samorządu. Zabytkowy gmach dawnego kina „Lwów” przy al. Hallera został przejęty przez miasto, co otwiera drogę do nadania mu nowej funkcji publicznej.

Budynek o powierzchni blisko 3000 metrów kwadratowych zlokalizowany przy al. Hallera 15 we Wrocław, znany po wojnie jako kino „Przodownik”, a później kino „Lwów”, został oficjalnie przejęty przez miasto na mocy aktu notarialnego podpisanego tuż przed Wigilią. Tym samym obiekt, który przez lata pozostawał w rękach prywatnych, ponownie staje się częścią miejskiej infrastruktury kultury.

Gmach powstał w latach 1925–1927 według projektu Adolf Rading, jednego z ważniejszych przedstawicieli europejskiego modernizmu. Pierwotnie pełnił funkcję siedziby międzynarodowej organizacji dobroczynnej Odd Fellows, która planowała w tym miejscu swoją największą placówkę regionalną. Funkcja kinowa pojawiła się dopiero po zakończeniu II wojny światowej.

Architektura obiektu wyróżnia się wyraźnymi, geometrycznymi podziałami elewacji oraz konsekwentnie zaprojektowanymi wnętrzami. Projekt nawiązywał do idei holenderskiego ruchu artystycznego De Stijl, co w okresie międzywojennym podkreślano również kontrastową kolorystyką. Pomimo postępującej degradacji, zasadnicze elementy koncepcji architekta pozostają czytelne do dziś.

Od 2013 roku dawny budynek kina figuruje w rejestrze zabytków. Oznacza to, że wszelkie przyszłe prace remontowe i adaptacyjne będą musiały być prowadzone w ścisłej współpracy z konserwatorem zabytków. Zakres ingerencji w strukturę obiektu będzie ograniczony do rozwiązań zgodnych z jego historyczną formą i materiałem.

Co dalej z zabytkiem przy al. Hallera? Możliwe kierunki zagospodarowania zostały określone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, uchwalonym przez Radę Miejską w 2019 roku. Dokument dopuszcza funkcje związane z kulturą, wystawiennictwem, działalnością konferencyjną oraz szeroko pojętym upowszechnianiem sztuki. Przewidziano również możliwość prowadzenia gastronomii, rozrywki oraz handlu detalicznego, przy czym powierzchnia sprzedażowa nie może przekroczyć 400 metrów kwadratowych. Plan wyklucza natomiast adaptację obiektu na galerię handlową, hotel lub budynek mieszkalny.

Najnowsze wiadomości