Największa operacja tego typu w Polsce. Gigantyczna konstrukcja przeciskana pod torami

W Małopolsce rozpoczęto jedną z najbardziej wymagających operacji inżynieryjnych w krajowym budownictwie drogowym. Pod czynną linią kolejową przeciskany jest betonowy segment o masie ponad 5,5 tysiąca ton, który umożliwi poprowadzenie ruchu drogowego bez wstrzymywania kursowania pociągów.

Kluczowy element budowy nowego odcinka drogi krajowej nr 44 polega na wykonaniu przejazdu pod linią kolejową Oświęcim Czechowice Dziedzice. Ze względu na konieczność zachowania ciągłości ruchu kolejowego oraz ochronę otoczenia historycznego, w tym sąsiedztwa KL Auschwitz II-Birkenau, nie zastosowano tradycyjnych rozwiązań inżynieryjnych.

Zamiast budowy wiaduktu zdecydowano się na wykorzystanie technologii przecisku. W jej ramach wcześniej wykonany żelbetowy segment zostaje stopniowo wsuwany pod nasyp kolejowy. Konstrukcja ma wymiary 22,7 metra długości, 38,7 metra szerokości oraz 8,5 metra wysokości i została zaprojektowana tak, aby pomieścić sześć pasów ruchu.
Budowa obwodnicy Oświęcimia w decydującej fazie, fot. GDDKiA

Do przemieszczenia elementu wykorzystuje się 70 siłowników hydraulicznych. Ich działanie opiera się na systemie belek oporowych zakotwionych w betonowej płycie fundamentowej. Stabilność całego układu zapewniają pale o długości 11 metrów, które przenoszą obciążenia na grunt. Całość prowadzona jest etapowo, a każdy cykl obejmuje przesunięcie konstrukcji o około 140 centymetrów, po czym elementy oporowe są ponownie mocowane w nowym położeniu. Zakładane tempo prac wynosi około 70 centymetrów na dobę.

Podczas zagłębiania segmentu w nasyp kolejowy równolegle prowadzone są roboty ziemne wewnątrz konstrukcji. W każdej z trzech komór pracują koparki, które usuwają grunt, umożliwiając dalszy ruch obiektu. Dodatkowo zastosowano specjalne elementy tnące ułatwiające penetrację gruntu. Aby zapobiec przemieszczeniom nasypu kolejowego, po przeciwnej stronie torów wykonano tymczasową konstrukcję oporową stabilizującą teren. Po zakończeniu operacji zostanie ona zdemontowana, a przestrzeń zostanie wykorzystana pod układ drogowy.

Obwodnica Oświęcimia w Małopolsce będzie miała długość około 9 kilometrów i stanowić będzie istotny element układu komunikacyjnego regionu. Trasa połączy miasto z drogą ekspresową S1, umożliwiając sprawniejszy ruch w kierunku Bielsko-Biała oraz dostęp do autostrady A4. Budowa obwodnicy przebiega etapami. Gotowa jest już część odcinków, które zostały oddane do użytku w 2024 i 2025 roku. Całość ma być gotowa jesienią 2026 roku.

Łączny koszt realizacji inwestycji to prawie 468 mln zł, z istotnym udziałem środków unijnych.