Warszawa walczy o siedzibę nowej unijnej agencji. Decyzja wkrótce

Warszawa znalazła się w ścisłym gronie miast rywalizujących o siedzibę nowego unijnego organu odpowiedzialnego za politykę celną. W ramach reformy unii celnej Unia Europejska planuje powołanie Urzędu Unii Europejskiej ds. Celnych, który ma odegrać kluczową rolę w nadzorze nad przepływem towarów i bezpieczeństwem rynku wewnętrznego.

Warszawa ubiega się o ulokowanie siedziby nowego unijnego organu administracyjnego, jakim ma być Urząd Unii Europejskiej ds. Celnych. Instytucja ta powstanie w ramach szeroko zakrojonej reformy unii celnej, nad którą prace trwają od 2023 roku.

Wnioski dziewięciu miast państw członkowskich zostały już przeanalizowane przez Komisja Europejska. Ostateczna decyzja zapadnie po osiągnięciu porozumienia pomiędzy Parlament Europejski a państwami członkowskimi reprezentowanymi w Rada Unii Europejskiej. Nowa agencja ma rozpocząć działalność w latach 2026–2028 i docelowo zatrudniać około 250 pracowników.

Unia celna funkcjonuje od 1968 roku i stanowi jeden z fundamentów integracji gospodarczej Wspólnoty. Obejmuje wspólne stawki celne dla towarów importowanych z państw trzecich oraz brak ceł w handlu wewnętrznym między krajami członkowskimi. Reforma ma dostosować system do zmieniających się realiów handlu międzynarodowego, w szczególności dynamicznego rozwoju sprzedaży internetowej oraz rosnących wyzwań związanych z bezpieczeństwem produktów i normami środowiskowymi.

Jednym z kluczowych elementów zmian jest powołanie EUCA, która ma koordynować współpracę administracji celnych w całej Unii. Do jej zadań należeć będzie również stworzenie i prowadzenie unijnego centrum danych celnych. System ten w przyszłości ma zastąpić krajowe rozwiązania i stać się centralnym punktem gromadzenia informacji o przepływie towarów, co ma usprawnić analizę ryzyka i ochronę rynku.

Kandydatura Warszawy została oficjalnie ogłoszona jesienią 2025 roku, a następnie poparta formalnym wnioskiem złożonym do Komisji Europejskiej. Prezentacja oferty odbyła się także w Parlamencie Europejskim. Polska strona wskazuje na doświadczenie krajowej administracji celnej oraz położenie geograficzne kraju, który posiada zarówno granice lądowe, jak i morskie z państwami spoza UE.

Istotnym argumentem jest również obecność w Warszawie siedziby Frontex, czyli Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej. Komisja Europejska w swojej opinii zwróciła uwagę na potencjalne korzyści wynikające ze współpracy obu instytucji, odpowiadających odpowiednio za przepływ osób i towarów.

Kryteria wyboru lokalizacji obejmują m.in. możliwość sprawnego wykonywania zadań nowego urzędu, dostęp do wykwalifikowanych kadr, zaplecze szkoleniowe oraz warunki życia dla pracowników i ich rodzin. Pod uwagę brane są także dostępność komunikacyjna, infrastruktura miejska, system opieki zdrowotnej oraz oferta edukacyjna.

Poza Warszawą o siedzibę EUCA ubiegają się również Malaga, Liège, Lille, Zagrzeb, Rzym, Haga, Porto oraz Bukareszt. Decyzja w sprawie lokalizacji nowej agencji ma zostać ogłoszona w najbliższych tygodniach.